Palamutta Yılların Bolluğu! Halde Tanesi 40-60 Liraya Düştü, Sırada Hamsi Var

Mutfak masraflarının her geçen gün arttığı bu dönemde balık sevenlerin yüzünü güldüren bir gelişme var: Karadeniz'de palamut bolluğu yaşanıyor. Av sezonunun açılmasından bu yana 1,5 ayı aşkın süre geçerken balıkçılar uzun yıllardır böyle bir bereket görmediklerini söylüyor. Bolluk, hal fiyatlarına da yansıdı; palamudun tanesi toptanda 40 ila 60 lira arasında satılıyor.

"1987'den bu yana böyle bolluk görmedim"

İstanbul Su Ürünleri Komisyoncuları Derneği (İSKOMDER) Başkanı Metin Akçay, sezonun oldukça verimli geçtiğini belirtti. 1987'den bu yana balık hallerinde bulunduğunu hatırlatan Akçay, bu sezon karşılaştıkları palamut bolluğunun uzun yıllardır görülmediğini ifade etti. Akçay'ın verdiği bilgiye göre bir palamut ortalama 800 gram geliyor ve balık hallerinde tanesi 40 ila 60 lira arasında alıcı buluyor.

Bolluk Kasım sonuna kadar sürebilir

Akçay, palamut avındaki bereketin yaklaşık bir ay daha devam etmesini beklediklerini söyledi. Doğu Karadeniz'den Batı Karadeniz'e kadar geniş bir alanda avcılığın verimli geçtiğini aktaran Akçay, palamudun mevsim balığı olması nedeniyle avın Kasım sonlarına kadar sürmesini öngördüklerini, Aralık'a kadar devam etmesini ise umduklarını dile getirdi.

İstanbul'da perakende fiyat 100-125 lira

İstanbul Bölgesi Su Ürünleri Kooperatifleri Birliği Başkanı Erdoğan Kartal da bu sezon palamudun öne çıktığını vurguladı. Kartal, fiyatların uygun olmasına rağmen tüketici talebinin beklentilerin altında kaldığını söyledi. Doğu Karadeniz'de toptan fiyatların 25-30 lira seviyelerinde konuşulduğunu, İstanbul'da ise toptan fiyatın tane başına yaklaşık 50 lira olduğunu aktaran Kartal, perakende satış fiyatlarının 100 ile 125 lira arasında değiştiğini belirtti. Kartal'a göre palamutların ağırlığı ortalama bir kilograma yaklaşıyor ve Karadeniz kıyılarında fiyatlar daha da düşük olabiliyor.

Sırada hamsi, çinekop ve lüfer var

Balıkçılar palamudun ardından diğer türlerde de hareketlilik bekliyor. Akçay, bu sezon hamsinin yanı sıra çinekop ve lüfer avında da bolluk beklendiğini söyledi. Hava ve iklim koşullarının denizlerdeki verimliliği doğrudan etkilediğine dikkat çeken Akçay, balıkçılık sezonunun dördüncü aya kadar umut verici şekilde sürebileceğini ifade etti. Kartal ise havaların soğumasıyla balık tüketiminin artabileceğini, Kasım ortasından sonra hamsinin daha yağlı ve lezzetli hâle gelmesini beklediklerini kaydetti.

Uzak illerde fiyat neden farklı?

Karadeniz'den uzak illerde balık fiyatlarının daha yüksek olmasının temel nedeni nakliye ve soğuk zincir maliyetleri. Şanlıurfa gibi kıyıdan uzak şehirlere ulaşan balık, yol masrafı ve aracı kârı eklendiğinde tezgâhta daha pahalıya satılabiliyor. Yine de bolluk dönemlerinde toptan fiyatların düşmesi, iç bölgelerdeki balıkçı tezgâhlarına da kısa sürede yansıyor. Tüketicilerin mahalle balıkçılarında ve semt pazarlarında fiyatları karşılaştırması öneriliyor.

Balık eti mi daha ucuz, kırmızı et mi?

Bolluk döneminde palamut, aile bütçesi açısından da cazip bir seçenek hâline geliyor. Hesaplamaya göre İstanbul'da perakende fiyatı 100-125 lira olan ve ortalama bir kilograma yaklaşan bir palamut, kilogram başına bu fiyat aralığına denk geliyor. Bu tutar, kırmızı etin kilogram fiyatının oldukça altında kalıyor. Temizlik sırasında baş ve iç kısmı çıkarıldığında elde kalan net et miktarının azalacağı da hesaba katılmalı. Diyetisyenler ise haftada en az iki kez balık tüketilmesini öneriyor.

Taze palamut nasıl anlaşılır?

Taze palamudun gözleri parlak ve dolgun, solungaçları canlı kırmızı renkte olmalı. Balığın derisi parlak görünmeli, parmakla bastırıldığında eti hemen eski hâline dönmeli. Keskin ve rahatsız edici bir koku, solgun solungaç ve çökük gözler ise balığın taze olmadığının işareti. Palamut ızgarada, buğulamada ya da fırında değerlendirilebiliyor; bolluk döneminde alınan palamut temizlenip porsiyonlara ayrılarak dondurucuda da saklanabiliyor.

Sektörde maliyet ve hal tartışması

Bolluğa rağmen sektör temsilcileri maliyet artışlarına dikkat çekiyor. Kartal, balıkçılıkta öngörülebilirliğin artırılması gerektiğini vurgulayarak hal sisteminin değiştirilmesi ve kooperatiflerin daha fazla sorumluluk üstlenmesi çağrısında bulundu. Sektör, bolluğun tüketiciye uygun fiyatlarla yansımasını ve vatandaşların balık tüketimini artırmasını bekliyor.